در چهارشنبه سوری هوای حیوانات را داشته باشیم

از خودگذشتگی آتش نشانان در فرونشاندن آتش غول آهنی پلاسکو و شهادت حدود ۲۰ آتش نشان در این حادثه با قدردانی شایسته از سوی مردم کشورمان مواجه شد، اما از همان روزهای اول بروز حادثه، کمپینی با عنوان تحریم خرید مواد منفجره برای چهارشنبه سوری در فضای مجازی و صفحات اینستاگرام و پست های تلگرامی به راه افتاد. «تحریم خرید مواد منفجره برای چهارشنبه سوری به پاس قدردانی از آتش نشان ها؛ برای چهارشنبه سوری امسال از خرید مواد منفجره خودداری کنید تا این انسان های بزرگوار بتوانند حداقل چهارشنبه سوری امسال در کنار خانواده های خود باشند یا مسئولیت کمتری داشته باشند. ای کاش همه ما حداقل برای امسال به فکر این عزیزان باشیم…» حتما این متن به دست شما هم رسیده است. آیا از این کمپین حمایت می کنید؟ اصلاچه کار کنیم تا چهارشنبه سوری به چهارشنبه سوزی تبدیل نشود؟

بدون شک چهارشنبه سوری شب دلهره و نگرانی است، چون واقعا هیچ سالی نیست که حوادث تکان دهنده چهارشنبه آخر سال در آن رخ نداده باشد. حتی قربانیان این گونه حوادث اگر به واسطه بازی با مواد محترقه جانشان را از دست ندهند در معرض عوارضی مثل نابینایی و قطع دست یا پا قرار دارند و در این صورت همه عمر خود را با حسرت و پشیمانی می گذرانند. دکتر ابراهیم محمودی، متخصص پوست و مو به جام جم می گوید: سوختگی سطحی و نیمه عمیق و عمیق (سوختگی درجه یک، دو و سه) مهم ترین و بیشترین حوادث چهارشنبه سوری را بویژه برای کودکان، نوجوانان و جوانان به وجود می آورد. سوختگی در درجه نخست به صورت سطحی است و سوختگی درجه دو به زیر پوست نفوذ می کند و جراحت درجه سوم آن به صورت عمقی رخ می دهد. در این میان، اقدامات موثر در مواجهه با سوختگی ها این است که افراد ابتدا باید محل سوختگی را با آب سرد و تمیز به مدت حداقل ۱۰ دقیقه شست و شو دهند. خارج کردن آرام لباس مصدومانی که دچار سوختگی شده اند، پرهیز از ترکاندن تاول ها و پوشاندن آنها با باند استریل، اقدامات بعدی در مواجهه با سوختگی چهارشنبه سوری محسوب می شود.

از مشکلات چشمی تا تنفسی

به گفته دکتر محمودی، آسیب دیدگی چشمی نیز جزو مهم ترین آسیب دیدگی های چهارشنبه سوری است. به عبارتی از بین رفتن قرنیه، اولین عارضه ای است که برای چشم اتفاق می افتد و انفجار مواد آتش زا و پرتابی باعث از بین رفتن مژه ها و ورود جسم خارجی به چشم و نابینایی خواهد شد. در صورتی که چشم فردی آسیب ببیند، نباید چشم و پلک را با دست بمالد بلکه فقط باید با آب شست و شو داده شود و در اولین فرصت فرد آسیب دیده به اورژانس انتقال یابد. همچنین خطر ترکیب مواد منفجره با اکسیژن و کربن را در ساخت مواد محترقه دستی و خطرناک نباید نادیده گرفت. در ساخت این مواد از ترکیباتی مثل نیترات، کلرات و آرسنیک استفاده می شود که ترکیب آنها با اکسیژن و کربن، احتمال ایجاد مشکلات خونی و تنفسی در افراد را بشدت افزایش می دهد و برای نوجوانان و جوانان بسیار خطرآفرین است.

این افراد بیشتر مراقب باشند

دکتر یعقوب شهمیرزادی، متخصص طب اورژانس به جام جم می گوید: بیماران قلبی، بیماران مبتلابه صرع، سالمندان و خانم های باردار، ازجمله مهم ترین گروه های در معرض خطر بازی های خطرناک چهارشنبه سوری قرار دارند چراکه صدای انفجار مواد محترقه و آتش زا و شوک ناشی از آن، موجب آسیب رسیدن به این افراد می شود. ازجمله مهم ترین این آسیب ها باید به بیهوشی، سکته، سقط جنین، زایمان زودرس، تشدید حملات صرع و تشنج اشاره کرد. از طرفی استرس ناشی از صداهای مهیب انفجار مواد محترقه در شب چهارشنبه سوری می تواند باعث ایجاد سکته در بیماران قلبی شود و افزایش ناگهانی فشار خون و خونریزی مغزی را به همراه داشته باشد.

وقتی گوش در خطر است

دکتر شهمیرزادی با بیان این که افراد در صورت مواجهه با هرگونه آتش سوزی باید بلافاصله با شماره ۱۲۵ آتش نشانی تماس بگیرند، ادامه می دهد: مواد منفجره ای مانند ترقه یا به اصطلاح نارنجک های دست ساز که برای تفریح و شادی توسط افراد سودجو ساخته می شوند، اگر به نقاط خاصی از بدن اصابت کنند، بسیار خطرناک خواهند بود. بنابراین لازم است والدین در چهارشنبه سوری به صورت ویژه مراقب کودکان، نوجوانان و جوانان خود باشند. حتی برخلاف باور عموم، احتمال بروز آسیب فقط مختص استفاده کنندگان از مواد منفجره نیست و اگر جزو گروه های در معرض خطر نباشید، باز هم احتمال دارد سلامتتان به خطر بیفتد. صداهای مهیب ناشی از انفجار باعث صدمه به سیستم شنوایی افراد می شود. به طور عادی گوش انسان تحمل همه صداها را ندارد و اگرصدا از حدی بالاتر برود، گوش آسیب می بیند. بخش خارجی لاله و کانال گوش هم ممکن است در اثر تماس با مواد آتش زا دچار سوختگی شود. در قسمت های داخلی تر که به پرده گوش می رسیم، آسیب ها عمدتا از نوع پارگی در پرده گوش و در اثر صدای ناشی از انفجار است و پارگی باعث کاهش شنوایی ناگهانی، سرگیجه و درد می شود که اگر درمان بموقع انجام نگیرد، پرده گوش به حالت پاره باقی می ماند و علاوه بر کاهش شنوایی، گوش در معرض عفونت قرار خواهد گرفت. در مواقعی که انفجار صدای بسیار بالایی دارد و نزدیک فرد رخ می دهد، حتی ممکن است به استخوانچه های مصدوم آسیب برساند. مورد دیگری که شایع تر است، آسیب به گوش داخلی است. گاهی فرد بعد از شنیدن صدای بلند دچار اختلال در شنوایی می شود که مشکل از نوع کاهش شنوایی گذراست. این وضعیت به دلیل صدمه به سیستم داخلی گوش ایجاد شده ولی این آسیب همان طور که از نامش پیداست، گذرا و قابل برگشت است. همه افرادی که احساس می کنند بعد از شنیدن صدای زیاد دچار کاهش شنوایی شده اند، باید تا چند هفته از قرار گرفتن در معرض صدای بالاخودداری کنند. شنوایی این افراد باید ۲۴ تا ۴۸ ساعت آینده بهبود یابد. در غیر این صورت باید به متخصص گوش و حلق و بینی مراجعه کنند تا سنجش شنوایی انجام شود. در عین حال، افراد هر چه به صحنه حادثه نزدیک تر باشند، شدت آسیب و ضایعات احتمالی بیشتر می شود.

کمک رسانی غیراصولی ممنوع!

این متخصص طب اورژانس می افزاید: شب چهارشنبه سوری، دسترسی آتش نشان ها و نیروهای امدادی به مناطق حادثه خیز سخت تر می شود. بنابراین در بسیاری از مواقع وقتی سانحه ای اتفاق می افتد، افراد حاضر سعی در کمک رسانی دارند، اما گاهی اقدامات نامناسب درمانی می تواند شدت آسیب را بیشتر کند. پس توصیه می شود از پاک کردن مواد شیمیایی و خارج کردن اجسام از عضو آسیب دیده و جابه جا کردن افرادی که احتمال بروز صدمه نخاعی در آنها وجود دارد، بشدت بپرهیزید. البته در سوختگی هایی که همراه با مواد شیمیایی است، شستن محل سوختگی با آب کمک کننده است. اگر هم انفجار مواد محترقه باعث ایجاد آسیب در ناحیه صورت شود، اولین قدم شست و شو با سرم شست و شو یا آب نمک تمیز است. ذرات بسیار ریز ممکن است داخل پوست صورت فرو بروند، اما در صورتی که جراحت زیاد نیست و نیازی به بخیه ندارد، فرد مصدوم برای جلوگیری از عفونت می تواند از پمادهای آنتی بیوتیکی استفاده کند.

 مراقب حیوانات باشیم

فراموش نکنیم، بازی با مواد محترقه خطرناک در شب چهارشنبه سوری نه تنها جایی در فرهنگ غنی ایرانی ندارد بلکه علاوه بر ایجاد آسیب غیرقابل جبران در انسان ها سلامت حیوانات شهری را نیز تهدید می کند. در این فصل، برخی پرندگان لانه های خود را ساخته و تخم هم گذاشته اند، اما سر و صداهای ناهنجار موجب بروز ترس و فراری دادن آنها از آشیانه ها می شود. همچنین ممکن است برخی جوجه ها سر از تخم در آورده باشند که با ترک مادر از آشیانه قطعا از دست خواهند رفت. از طرف دیگر، صدای ناگهانی انفجار می تواند باعث بروز سکته در حیوانات شهری مثل گربه ها و سگ ها شود و بروز ترس در آنها به حدی باشد که بچه های تازه متولد شده را رها کنند، هنگام فرار تصادف کنند، بشدت صدمه ببینند و حتی جانشان را از دست بدهند.

پریسا اصولی/ روزنامه جام جم

پریسا اصولی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

این سایت از اکیسمت برای کاهش هرزنامه استفاده می کند. بیاموزید که چگونه اطلاعات دیدگاه های شما پردازش می‌شوند.